P. Clodius Pulcher.  RE -48-   a

Kort overzicht van Clodius’ belevenissen.

De jonge aristocraat P.Clodius Pulcher, geboren in de vooraanstaande familie der Claudii Pulchri,
diende in 70 v.Chr. in de staf van zijn zwager L.Licinius Lucullus.
In 69 valt deze Armenia binnen; hij verslaat Mithridates nabij Tigranocerta en neemt de stad in. 8
De nederlaag van Lucullus’ legatus C.Valerius Triarius in Pontus en de muiterij onder zijn legioenen,

aangestoken door de soldaten die door Fimbria 9 in 85 waren opgestookt om hun bevelhebber

Valerius Flaccus te vermoorden, dwongen Lucullus tot inactiviteit en terwijl Mithridates en Tigranes
- koning van Armenia en tevens schoonzoon van Mithridates - hun koninkrijken heroverden,

moest Lucullus noodgedwongen terugkeren naar Nisibis. 10
Volgens geruchten zou Clodius sympathiseren met de muiters uit jaloersheid op zijn zwager.
Toen Lucullus terugkeerde naar Pontus verliet Clodius hem en sloot zich in 67 in Cilicië aan

bij een andere zwager van hem, Q.Marcius Rex.

Deze vertrouwde hem de vloot toe waarna Clodius gevangen werd genomen door de

piraten en enige tijd later weer vrijgelaten.
Waarschijnlijk in begin 66 raakte hij in Antiochië betrokken in een conflict waarbij hij ternauwernood

aan de dood ontsnapte; hierna keerde hij in 65 terug naar Rome
en begon een proces wegens afpersing tegen Catalina.
(Plut.Luc.30-34; Dio 31.14-18 ; 38.15,6, diende onder Pompeius)

In December 62 v.Chr. drong de jonge patriciër P.Clodius Pulcher als slavin vermomd het huis binnen van

C.Julius Caesar, pontifex maximus en praetor van dat jaar, waar een aantal voorname vrouwen

de heilige riten vierden voor de Goede Godin (Bona Dea),

waarbij de aanwezigheid van mannen ten strengste verboden was.
Clodius werd betrapt en ervan verdacht een verhouding te hebben met Pompeia, Caesar’s vrouw.
Clodius deed een beroep op M.Cicero om hem een alibi te verschaffen maar Cicero weigerde

om als alibi te dienen; volgens zeggen omdat hij zichzelf vrij wilde pleiten bij zijn vrouw Terentia,

die Clodia, de losbandige zuster van Clodius, er van verdacht met Cicero te willen trouwen.
Porcius Cato en gelijkgezinden maakten van het proces tegen Clodius wegens heiligschennis een cause célèbre.

(Cic.ad Att.I.3,2)
Afziend van het oorspronkelijke plan om Clodius te laten berechten door een praetor en een speciaal

samengestelde jury, stond de senaat het toe dat de juryleden op de normale manier werden gekozen.
M.Crassus kocht de jury om en Clodius werd vrijgesproken.

Sinds zijn vrijspraak in 61 koesterde Clodius diepe wraakgevoelens jegens Cicero wegens diens

belastende verklaring tijdens zijn proces.
Al langer trachtte hij het tribunaat te verkrijgen doch, daar hij er niet in slaagde geadopteerd te worden

in een plebeïsche familie, zonder succes.
Caesar zag in dat Clodius, eenmaal plebejer, als volkstribuun geriefelijk beschikbaar zou zijn om elk

gevaar af te wenden dat Cicero of Cato voor zijn wetgeving van 59 zouden kunnen vormen.
Caesar riep als pontifex maximus en consul, de comitia curiata bijeen en liet binnen drie uur een

lex curiata aannemen die de adoptie (adrogatio) van Clodius in een plebeïsche familie goedkeurde.
(Mommsen, St.II.p.38; Suet.Div.Iul.20.4; Cicero, De domo, 41; De provinciis consularibus, 42)

Na in Juli tot tribuun te zijn gekozen begon Clodius Cicero openlijk te bedreigen.
Op 10 December 59 diende Clodius vier wetsvoorstellen in
als voorbereiding op latere maatregelen tegen Cicero en Cato.
Eén hiervan, De lex frumentaria, was bedoeld om de volksgunst te winnen door de graanuitdelingen

aan het stadsproletariaat voortaan gratis te maken. (o.a.Dio 38.13)
Een tweede, De lex de collegiis, hief het verbod op dat de senaat in 64
had uitgesproken over alle clubs en collegia (gildes).
Het vierde wetsvoorstel behelsde de gehele of gedeeltelijke herroeping van de lex Aelia et Fufia

die de bevoegdheid regelde van curulische magistraten en volkstribunen op het belemmeren van

het houden van wetgevende en verkiezingsvergaderingen doormiddel van het uitkijken naar hemelse

voortekenen (spectio of servare de caelo): auspiciën.
Op 4 Januari 58 werden deze wetten aangenomen.
Begin maart ging Cicero in vrijwillige ballingschap naar Thessalonica.

In de zomer van 58 beging Clodius een rampzalige misrekening door,
mogelijk uit roekeloze aristocratische overmoed of een aristocratische bevlieging,
ruzie te zoeken met Pompeius Magnus, want dit zette het proces in werking

dat leidde tot Cicero’s terugroeping uit ballingschap.

Als aedilis stelt Clodius in 56 een gerechtelijke vervolging in

tegen Milo wegens openbare geweldpleging. (De Vi)

Clodius, een zeer vermogend man, kocht in 53 het huis van Aemilius Scaurus op de Palatijnse heuvel
voor 14.800.000 sesterciën. (Plin.Nat.Hist. 36.103)

In 52 bezat ene P.Clodius, praetor, een landgoed in Alba, en één gelegen in het Etrurische kustgebied.
(D’Arms.J.H.: Romans on the bay of Naples, 1970)
(Waarschijnlijk is dit de zoon van de trib.pleb.58, e.a mogelijk verkregen uit zijn vaders nalatenschap)

Clodius’ dood op de Via Appia in 52 en de daarop volgende volkswoede en straatterreur leidde tot

de crisis die uiteindelijk leidde tot Pompeius’ benoeming door de senaat tot enig consul,
en vervolgens tot de spanningen tussen Caesar en Pompeius waarvan de burgeroorlog het resultaat was.